Comisiynydd newydd yn galw ar arweinwyr gwleidyddol i ethol dros gydraddoldeb

Mae Comisiynydd newydd y Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol i Gymru Ann Beynon wedi ysgrifennu at yr holl arweinwyr pleidiau yng Nghymru i’w hatgoffa nhw o’u cyfrifoldeb i roi blaenoriaeth i degwch a chwarae teg o flaen llwyddiant gwleidyddol byrdymor.

Mae’r llythyr yn pwysleisio na ddylai pwysau etholiad olygu bod ymdrechion tuag at greu Cymru decach yn cael eu gohirio. Mae’r llythyr yn pwysleisio dau faes allweddol lle mae’r Comisiynydd am weld gweithredu:

  • Pleidiau gwleidyddol yn sicrhau bod eu hymgeiswyr etholiad yn cynrychioli amrywiaeth Cymru
  • Ymgyrchwyr ac ymgeiswyr pleidiau’n hyrwyddo cydraddoldeb yn ystod yr etholiad, yn hytrach na gweithredu mewn modd sy’n debygol o beri rhagfarn

Mae adroddiadau’n awgrymu y bydd nifer yr ASau ac AC benywaidd hwyrach yn lleihau yn etholiad Cyffredin 2010 ac etholiad y Cynulliad yn 2011. Mae’r Comisiwn yn galw ar bleidiau i wneud eu gorau i sicrhau bod mwy o fenywod a phobl o grwpiau arall a dangynrychiolir, yn cael eu hethol. Byddai hyn yn cynnwys unrhyw gyfleoedd sy’n codi’n hwyr yn y dydd gydag ymgeiswyr yn tynnu’n ôl cyn yr etholiad cyffredinol.

Mae’r llythyr hefyd yn galw ar arweinwyr pleidiau i hybu cydraddoldeb a thegwch yn ystod ymgyrch yr etholiad cyffredinol. Yn 2008, ymrwymodd pob un o’r pedwar arweinydd plaid yng Nghymru i sicrhau na fyddai ymgyrchwyr yn gweithredu mewn modd sy’n debygol o beri rhagfarn neu elyniaeth rhwng grwpiau gwahanol. Mae’r Comisiwn yn gobeithio y bydd y pleidiau gwleidyddol yn cadw at yr egwyddorion hyn yn yr ymgyrch etholiad eleni.

Dywedodd Ann Beynon Comisiynydd y Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol i Gymru:

“Mae gan wleidyddion ddyletswydd tuag at degwch a chwarae teg. Ac  mae rhaid iddynt weithredu i gefnogi’u geiriau. Gwyddom nad yw  bwriadau da’n ddigon.

“Mae angen ar bleidiau gwleidyddol i sicrhau bod eu pleidiau’n cynrychioli cymdeithas. Mae’n ofid mawr y bydd y cynnydd tuag at gynrychiolaeth decach yn cael ei droi o chwith yn yr etholiadau sy’n dod.

“Rydym yn galw ar bleidiau gwleidyddol i fanteisio ar bob cyfle i wella ar nifer y menywod, a phobl o grwpiau a dangynrychiolir, yn ein sefydliadau gwleidyddol. Byddai hyn yn cynnwys unrhyw gyfleoedd yn codi’n hwyr yn y dydd  gydag ymgeiswyr yn tynnu’n ôl cyn yr etholiad cyffredinol.

“Mae gan wleidyddion gyfrifoldeb mawr i hybu cydraddoldeb  ac i beidio â pheri ofn neu ragfarn oherwydd eu huchelgeisiau byrdymor eu hunain. Mae hyn wedi digwydd yn y gorffennol, gyda deunydd etholiad yn gosod grwpiau yn erbyn ei gilydd. Rydym am weld arweinwyr pleidiau’n ymrwymo i weithio tuag at Gymru sy’n gwerthfawrogi’i holl bobl, yn dathlu ei hamrywiaeth ac yn darparu cyfle cyfartal i bawb.

“Rwy’n falch i fod yn Gomisiynydd y Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol i Gymru. Ac rwy’n edrych ymlaen at weithio gyda phobl o bob rhan o’r gymdeithas wrth i ni wneud Cymru’n wlad decach.”

back to top